پساب تصفیه‌خانه تأمین کننده منابع آبی پالایشگاه گاز ایلام

سارا فلاحی روز سه‌شنبه ضمن این مطلب اظهار کرد: بر اساس بند «۳» و بند «ب» ماده ۳۹ برنامه هفتم توسعه، استفاده صنایع از آب متعارف ممنوع است، اما پالایشگاه گاز ایلام از زمان راه‌اندازی تاکنون از سه حلقه چاه واقع در بالادست شهرستان ایوان آب مورد نیاز را برداشت کرده که این اقدام موجب افت شدید آب‌های زیرزمینی و خشک‌شدن بخش زیادی از سفره‌های آب منطقه شده است.

وی با اشاره به اینکه کاهش منابع آب به بخش باغداری و کشاورزی منطقه آسیب زیادی وارد کرده است، افزود: در سال‌های اخیر این موضوع به مطالبه جدی مردمی تبدیل شده و در عین حال، به دلیل اینکه پالایشگاه گاز یک پروژه ملی است، پیگیری‌های لازم انجام شد که تصفیه‌خانه این واحد صنعتی راه‌اندازی و تأمین آب این پالایشگاه از محل سد گلال که پشتوانه آبی آن است انجام شود، اما در این مسیر اهمال‌هایی از سوی مهندسی صنعت گاز در سطح ملی انجام شد.

نماینده مردم ایلام در مجلس شورای اسلامی ادامه داد: تاکنون برداشت آب از دو حلقه چاه متوقف شده و در خصوص چاه سوم به عمق ۳۰۰ متر در منطقه سراب ایوان با رایزنی انجام شده نمایندگان مجلس با معاون وزیر و مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران نیز توافق شد تا پایان شهریور سال جاری، ۲۱ لیتر بر ثانیه آب از طریق تصفیه خانه و سد گلال در اختیار پالایشگاه قرار گیرد و تامین آب پالایشگاه از این چاه برای چند سال متوقف شود تا سفره آب زیرزمینی منطقه احیا شود.

فلاحی توضیح داد: مدیر پالایشگاه گاز ایلام نیز اعلام کرده که این میزان آب، می‌تواند نیاز کنونی این واحد صنعتی را تأمین کند و با این اقدام قانون اجرا می‌شود بنا براین انتظار می‌رود تصفیه‌خانه پالایشگاه با مطالبه به حق مردم منطقه راه‌اندازی و منابع آبی زیرزمینی استان نیز حفاظت شود.

وی با اشاره به وضعیت مصرف آب صنایع در کشور، گفت: متأسفانه اکنون حدود سه میلیارد و ۷۰۰ میلیون متر مکعب آب متعارف در کشور توسط صنایع مصرف می‌شود و تلاش شده که در مرحله نخست طرح مدیریت مصرف، یک میلیارد و ۶۰۰ میلیون متر مکعب از پساب تصفیه‌ شده جایگزین این مصرف شود.

نماینده مردم ایلام در مجلس شورای اسلامی تاکید کرد: صنایع مستقر در ایلام نیز باید برای تکمیل تصفیه‌خانه‌های فاضلاب و استفاده از پساب خروجی با وزارت نیرو همکاری کنند.

پالایشگاه گاز ایلام یکی از بزرگ‌ترین صنایع گازی غرب کشور است که در ۱۵ کیلومتری ایلام و در شهرستان چوار قرار دارد.

این پالایشگاه از آغاز بهره‌برداری (دهه ۱۳۸۰) بخشی از نیاز آبی خود را از آب متعارف (چاه‌های عمیق) منطقه ایوان تأمین کرده است.

به گفته منابع محلی، تعداد این چاه‌ها سه حلقه بوده که در زمین‌های کشاورزی بالادست ایوان حفر شده است.

برداشت آب توسط پالایشگاه گاز ایلام در سال‌های اخیر به موضوع چالشی بین مردم، کشاورزان و مدیریت پالایشگاه تبدیل شد و مردم و شوراهای محلی بارها نسبت به افت آب‌های زیرزمینی، خشک‌شدن چشمه‌ها و کاهش منابع آب سطحی اعتراض کردند.

نخستین واکنش رسمی شوراهای روستایی ایوان در رسانه‌های محلی سال ۱۳۹۷ نسبت به تامین آب از چاه‌های عمیق شهرستان ایوان ثبت و در سال ۱۴۰۱ دو حلقه چاه با توافق شرکت گاز و آب منطقه‌ای ایلام پلمب شد.

قانون برنامه هفتم توسعه (بند ۳ و بند «ب» ماده ۳۹) به صراحت استفاده صنایع از آب متعارف را ممنوع می‌کند و صنایع را ملزم به استفاده از پساب تصفیه‌شده یا آب غیرمتعارف می‌کند.

بر اساس این قانون و پیگیری‌های نمایندگان استان، وزارت نفت و پالایشگاه گاز ایلام ملزم شدند مسیر تأمین آب این پالایشگاه را تغییر دهند.

گزارش‌های پیشین رسانه‌ای (از جمله خبرگزاری‌ ایرنا در سال‌های ۱۳۹۹ تا ۱۴۰۲) نشان می‌دهد که دو حلقه چاه تامین آب پالایشگاه گاز ایلام با مصوبات قبلی پلمب شده‌اند.

تنها چاه سوم همچنان مورد استفاده بود و اکنون مقرر شده است که این چاه نیز در شهریور ۱۴۰۴ پلمب و ۲۱ لیتر بر ثانیه آب مورد نیاز پالایشگاه گاز ایلام از خروجی پساب تصفیه‌خانه ایوان و سد گلال جایگزین شود.